Windows’ta Çalıştır (Run) Komutu Geçmişini Silme

Windows işletim sistemi, kullanıcıların bilgisayar üzerinde işlemlerini hızlı bir şekilde gerçekleştirebilmesi için birçok farklı araç ve özellik sunar. Bu araçlardan biri de Çalıştır (Run) komutu olarak bilinen özelliktir. Çalıştır penceresi, kullanıcıların programları, sistem araçlarını veya çeşitli komutları hızlı bir şekilde çalıştırmasını sağlayan pratik bir arayüzdür.

Bilgisayar kullanıcılarının büyük bir bölümü Windows işletim sisteminde işlem yaparken Windows + R tuş kombinasyonunu kullanarak Çalıştır penceresini açar. Bu pencere sayesinde kullanıcılar çeşitli komutları doğrudan çalıştırabilirler. Örneğin:

• cmd
• regedit
• msconfig
• services.msc
• notepad
• control

Bu tür komutlar sayesinde kullanıcılar programları hızlı şekilde açabilir ve sistem araçlarına kolayca ulaşabilir.

Ancak Windows işletim sistemi, kullanıcıların Çalıştır penceresinde yazdığı komutları hafızasında saklar. Bu saklanan komutlar daha sonra tekrar yazılmaya başlandığında otomatik olarak öneri olarak gösterilir. Bu özellik kullanıcı deneyimini kolaylaştırsa da bazı durumlarda gizlilik açısından sorun oluşturabilir.

Örneğin:

• Bilgisayarı birden fazla kişi kullanıyorsa
• Özel komutlar çalıştırılmışsa
• Sistem araçlarına erişim geçmişi gizlenmek isteniyorsa

Bu gibi durumlarda Çalıştır geçmişinin temizlenmesi gerekebilir.

Windows işletim sistemi bu geçmişi kayıt defterinde (Registry) saklar. Bu nedenle geçmişi silmek için kayıt defterinde belirli bir anahtara erişmek gerekir.

Bu anahtarın yolu şu şekildedir:

Bilgisayar\HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Explorer\RunMRU

Bu anahtar içerisinde a, b, c, d gibi harflerle başlayan kayıtlar bulunur. Bu kayıtlar Çalıştır penceresinde yazılmış komutların geçmişini temsil eder.

2. Windows Kayıt Defteri (Registry) Nedir?

Windows işletim sisteminin en önemli bileşenlerinden biri Kayıt Defteri (Registry) olarak adlandırılır.

Kayıt defteri, Windows ve yüklü programlar tarafından kullanılan merkezi bir veritabanıdır. Bu veritabanı içerisinde:

• Sistem ayarları
• Kullanıcı tercihleri
• Program yapılandırmaları
• Donanım bilgileri
• Sistem bileşenleri

gibi birçok bilgi saklanır.

Registry yapısı bir klasör ağacına benzer.

Örnek yapı:

HKEY_LOCAL_MACHINE
HKEY_CURRENT_USER
HKEY_CLASSES_ROOT
HKEY_USERS
HKEY_CURRENT_CONFIG

Bu ana klasörlere Registry Hive adı verilir.

Çalıştır geçmişi ise HKEY_CURRENT_USER bölümünde saklanır.

Bunun nedeni bu ayarın kullanıcıya özel olmasıdır. Yani her kullanıcı hesabının kendi çalıştır geçmişi bulunur.

3. RunMRU Anahtarı Nedir?

Windows işletim sisteminde RunMRU anahtarı, Çalıştır penceresinde kullanılan komutların geçmişini saklayan kayıt defteri anahtarıdır.

MRU kelimesi şu anlama gelir:

Most Recently Used

Türkçe anlamı:

En Son Kullanılanlar

Bu anahtar içerisinde kullanıcı tarafından çalıştırılmış komutlar saklanır.

Örnek kayıtlar:

a = cmd
b = regedit
c = msconfig
d = services.msc

Bu harfler komutların sırasını temsil eder.

Ayrıca bir de şu kayıt bulunur:

MRUList

Bu kayıt komutların hangi sırayla kullanıldığını belirtir.

Örneğin:

MRUList = dcba

Bu şu anlama gelir:

En son kullanılan komut d harfiyle gösterilen komuttur.

4. Çalıştır Geçmişi Neden Silinmek İstenir?

Bazı kullanıcılar çalıştır geçmişini temizlemek isteyebilir. Bunun çeşitli sebepleri vardır.

1. Gizlilik

Bilgisayar birden fazla kişi tarafından kullanılıyorsa geçmiş komutların görünmesi istenmeyebilir.

2. Güvenlik

Sistem araçlarına erişim geçmişi gizlenmek istenebilir.

3. Temizlik

Kullanıcılar bazen gereksiz kayıtları temizlemek isteyebilir.

4. Sistem düzeni

Uzun süre kullanılan sistemlerde çok fazla geçmiş kaydı oluşabilir.

5. Çalıştır Geçmişi Nasıl Silinir?

Çalıştır geçmişini silmek için aşağıdaki adımlar izlenir.

6. Adım Adım RunMRU Temizleme

1. Kayıt Defterini Açmak

Öncelikle kayıt defteri düzenleyicisi açılmalıdır.

Bunun için:

1. Windows + R tuşlarına basın
2. Açılan pencereye şu komutu yazın:

regedit

3. Enter tuşuna basın.

Bu işlem Kayıt Defteri Düzenleyicisini açacaktır.

2. RunMRU Yoluna Gitmek

Kayıt defteri açıldıktan sonra sol taraftaki klasör yapısından aşağıdaki yolu izleyin:

Bilgisayar
HKEY_CURRENT_USER
Software
Microsoft
Windows
CurrentVersion
Explorer
RunMRU

Tam adres:

Bilgisayar\HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Explorer\RunMRU

3. RunMRU İçindeki Kayıtlar

Bu klasöre geldiğinizde sağ tarafta çeşitli kayıtlar göreceksiniz.

Bunlar genellikle şu şekildedir:

a
b
c
d
e
f
g

Bu harflerin karşısında komutlar bulunur.

Örnek:

a = cmd
b = regedit
c = msconfig
d = services.msc

4. Kayıtları Silmek

Çalıştır geçmişini temizlemek için yapılması gereken işlem oldukça basittir.

Şu adımları izleyin:

1. a ile başlayan kayıtları seçin
2. Sağ tıklayın
3. Sil seçeneğini seçin

Aynı işlemi aşağı doğru tüm harfler için yapabilirsiniz.

Yani:

a
b
c
d
e
f

gibi tüm kayıtları silebilirsiniz.

5. MRUList Kaydına Dokunmamak

Genellikle şu kayıt bulunur:

MRUList

Bu kayıt komutların sırasını belirler.

İsterseniz bunu da silebilirsiniz ancak çoğu durumda sadece harf kayıtlarını silmek yeterlidir.

7. İşlem Sonrası Sonuç

Bu kayıtlar silindikten sonra:

• Çalıştır penceresi geçmişi temizlenir
• Daha önce yazılan komutlar görünmez
• Otomatik öneriler kaldırılır

Windows bu kayıtları tekrar kullanım sırasında otomatik olarak oluşturur.

8. Alternatif Temizleme Yöntemleri

RunMRU geçmişi farklı yöntemlerle de temizlenebilir.

Grup İlkesi

Windows Pro sürümlerinde geçmiş kayıtları otomatik temizlemek mümkündür.

Temizleme programları

Bazı sistem temizleme araçları bu geçmişi silebilir.

PowerShell komutları

Komut satırı üzerinden de temizleme yapılabilir.

9. Registry Kullanırken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Registry üzerinde işlem yaparken dikkatli olunmalıdır.

Yanlış bir anahtarın silinmesi:

• Sistem hatalarına
• Programların çalışmamasına
• Windows sorunlarına

neden olabilir.

Bu yüzden işlem yapmadan önce yedek almak önerilir.

10. Registry Yedeği Alma

Yedek almak için:

1. RunMRU klasörüne sağ tıklayın
2. Export seçeneğini seçin
3. Bir yere kaydedin

Bu dosya .reg uzantılı olur.

Bir sorun oluşursa çift tıklayarak geri yükleyebilirsiniz.

11. Windows Sürümlerinde RunMRU

RunMRU anahtarı şu Windows sürümlerinde bulunur:

• Windows 7
• Windows 8
• Windows 10
• Windows 11

Tüm bu sürümlerde kayıt yolu aynıdır.

12. Çalıştır Komutunun Önemi

Çalıştır penceresi sistem yöneticileri ve ileri düzey kullanıcılar için oldukça önemli bir araçtır.

Bu araç sayesinde:

• Sistem araçları
• yönetim konsolları
• programlar

hızlı şekilde açılabilir.

13. Çalıştır Komutuyla Açılabilen Araçlar

Örnek komutlar:

cmd
control
services.msc
taskmgr
msconfig
regedit
eventvwr
devmgmt.msc

Bu komutlar Windows yönetimi için oldukça önemlidir.

14. Sonuç

Windows işletim sisteminde Çalıştır komutunun geçmişi RunMRU adlı kayıt defteri anahtarında saklanır.

Bu anahtarın yolu şu şekildedir:

Bilgisayar\HKEY_CURRENT_USER\Software\Microsoft\Windows\CurrentVersion\Explorer\RunMRU

Burada bulunan:

a
b
c
d

gibi kayıtlar çalıştırılmış komutların geçmişini temsil eder.

Bu kayıtları silmek için:

• Kayıt defterini açmak
• RunMRU anahtarına gitmek
• Harf kayıtlarını silmek

yeterlidir.

Bu işlem sonrasında Çalıştır penceresi geçmişi tamamen temizlenmiş olur.